قاصدک

الفبا

قاصدک

نیم نگاهی به گذشته

hpv

hpv

علت شهادت حضرت زهرا چه بود | حضرت فاطمه زهرا چگونه به شهادت رسید

مجموعه : بزرگان دین
علت شهادت حضرت زهرا چه بود | حضرت فاطمه زهرا چگونه به شهادت رسید

علت شهادت حضرت زهرا چه بود؟ علت و چگونگی شهادت حضرت زهرا سلام الله علیها را در ادامه شرح خواهیم داد. حضرت فاطمه زهرا چگونه به شهادت رسید؟

 

علت شهادت حضرت زهرا چه بود

علت شهادت حضرت فاطمه زهرا چه بود؟ برخی از علمای اهل سنت در مورد علت شهادت حضرت زهرا سلام الله علیها برای حفظ موقعیت خلفا سکوت کرده اند. علت شهادت حضرت فاطمه زهرا در کتب اهل سنت بسیار مبهم است که به برخی از این روایات در این مطلب اشاره شده است.

برخی از دانشمندان اهل سنت برای حفظ موقعیت خلفا از بازگو کردن علت شهادت حضرت زهرا س خودداری نموده‏اند؛ از جمله ابن ابی الحدید در شرح خود می‏گوید: «جساراتی را که مربوط به فاطمه زهرا (س) نقل شده، در میان مسلمانان، تنها شیعه آن را نقل کرده است.» در ادامه به برخی از روایات علمای اهل سنت می پردازیم؛

 

در مورد تعداد روزهایی که حضرت صدیقه طاهره (س) پس از رحلت پدر بزرگوارشان در قید حیات بوده اند در میان کتاب های تاریخی اختلاف وجود دارد. بعضی از مورخین مثل یعقوبی این زمان را 40 روز و کسانی مثل عایشه، دختر ابی بکر، این مدت را شش ماه و گروهی دیگر هشت ماه ذکر کرده اند.

علت شهادت حضرت زهرا چه بود | حضرت فاطمه زهرا چگونه به شهادت رسید

علت شهادت حضرت زهرا از دیدگاه ابن شهرآشوب سروی

ابن شهر آشوب سروی در کتاب المناقب خود از کتاب المعارف ابن قتیبه دینوری در بیان ذکر اولاد فاطمه (س) چنین نقل می کند؛ فرزندان فاطمه عبارتند از: حسن، حسین، زینب، ام کلثوم و محسن که همانا از ضربه قنفذ کشته شد. لازم به تذکر است که در چاپ های امروزی کتاب المعارف ابن قتیبه چنین آمده است: پس علی دارای چند فرزند شد به نام های حسن، حسین، ام کلثوم و زینب کبری؛ که مادرشان فاطمه دختر رسول خدا بود، لکن محسن ابن علی در سن کودکی درگذشت.

 

چگونگی به شهادت رسیدن حضرت فاطمه زهرا از دیدگاه شهرستانی

أبی الفتح محمد بن عبدالکریم بن أبی بکر احمد شهرستانی در کتاب خود به نام «الملل و النحل» درباره علت شهادت حضرت زهرا سلام الله علیها می گوید: «همانا چنان ضربه ای به شکم فاطمه (س) در روز بیعت زد که فاطمه (س) جنین خود را از شکم انداخت»

 

دلیل شهادت حضرت فاطمه از دیدگاه ذهبی

ذهبی مورخ مشهور در کتاب خود بنام «لسان المیزان» با ذکر سند علت شهادت حضرت فاطمه زهرا می گوید: «محمدبن احمد حماد کوفی» (از حافظین حدیث اهل سنت) گفته است: «بدون شک چنان لگدی به فاطمه (س) زد که محسن از او سقط شد»

علت شهادت حضرت زهرا چه بود | حضرت فاطمه زهرا چگونه به شهادت رسید

علت شهادت حضرت فاطمه از دیدگاه اهل سنت

عمر رضا کحاله از علمای معاصر اهل سنت علت شهادت حضرت فاطمه از دیدگاه اهل سنت، در کتاب خود به نام «اعلام النساء» با ذکر سند می‌گوید: تا آن که ابو بکر از عده‌ای که از بیعت با او سر باز زده و تخلف کرده بودند و نزد علی بن ابی طالب (ع) جمع شده بودند (مانند عباس و زبیر و سعد بن عباده) سراغ گرفت و در خانه‌ فاطمه (س) از بیعت با ابوبکر باز نشسته بودند. پس ابوبکر، عمر بن الخطاب را بسوی آنان فرستاد. عمر روانه منزل فاطمه (س) شده و فریاد کشید و آنان را به خارج از خانه جهت بیعت فراخواند. آنان از بیرون آمدن خودداری کردند، در این هنگام عمر هیزم طلبیده و گفت: قسم به آن کس که جان عمر در دست اوست یا از خانه خارج می شوید و یا آنکه خانه را با اهلش به آتش می کشم. شخصی به عمر گفت: ای ابا حفض (کنیه عمر)، در این خانه فاطمه (س) است! عمر گفت: اگر چه فاطمه در این خانه باشد، آن را به آتش می کشم

 

علت شهادت حضرت فاطمه الزهرا سلام الله علیها از دیدگاه یعقوبی

یعقوبی در تاریخ خود نقل می کند: زمانی که ابوبکر مریض شد، یعنی در همان مرضی که مرد، عبدالرحمن بن عوف به عیادت او رفته و از او پرسید: ای خلیفه پیامبر حالت چگونه است؟ ابوبکر گفت: همانا من بر هیچ چیز تأسف نمی خورم مگر بر سه چیز که انجام دادم و ای کاش انجام نداده بودم… اما آن سه چیز که انجام دادم و ای کاش انجام نداده بودم: ای کاش قلاده خلافت را به گردن نینداخته بودم… ای کاش خانه فاطمه را تفتیش نکرده و مورد هجوم آن عده قرار نداده بودم، اگر چه با من اعلان جنگ می کردند.

 

چگونگی شهادت حضرت فاطمه زهرا از دیدگاه بلاذری

احمد بن یحیی معروف به «بلاذری» در کتاب خود بنام «انساب الاشراف» درباره علت شهادت حضرت فاطمه زهرا (س) می گوید: ابوبکر برای بیعت گرفتن از علی (ع) به دنبال وی فرستاد، پس علی (ع) بیعت نکرد. در این هنگام عمر با شعله‌ای‌ آتش روانه خانه علی (ع) شد. فاطمه (س) در پشت درب با او مواجه شده و گفت: ای پسر خطاب آیا تو را در حال آتش زدن خانه ام می بینم؟ عمر گفت: آری! و آن چنان به این عمل مُصر و محکم هستم، چنان که پدرت بر دینی که آورده بود محکم بود.

 

بلاذری در همان کتاب، صفحه ۵۸۷، حدیث شماره ی ۱۱۸۸ از ابن عباس روایت می کند: زمانی که علی از بیعت خودداری نمود و در خانه کناره گیری کرده بود، ابوبکر عمر را به سوی علی فرستاد و به وی دستور داد علی را با بدترین صورت نزد من حاضر کن! پس چون عمر نزد علی آمد، بین آن دو سخنانی رد و بدل شد. علی گفت: ای عمر بدوش که نیمی از آن مال توست، به خدا قسم آنچه امروز تو را چنین بر امارت و حکومت ابوبکر حریص کرده چیزی نیست جز آن که فردا حکومت را به تو بسپارد.

علت شهادت حضرت زهرا چه بود | حضرت فاطمه زهرا چگونه به شهادت رسید

علت شهادت حضرت زهرا س از دیدگاه ابن عبد ربه

شهاب الدین احمد معروف به ابن عبد ربه اندلسی در کتاب “العقد الفرید” در مورد علت شهادت حضرت فاطمه زهرا س چنین می نویسد: علی و عباس و زبیر در خانه فاطمه نشسته بودند تا اینکه ابوبکر، عمر را فرستاد تا آنان را از خانه فاطمه بیرون کند، و به او گفت اگر بیرون نیامدند با آنان نبرد کن. عمر ابن خطاب با مقداری آتش به سوی خانه فاطمه رهسپار شد تا خانه را به آتش بکشد.

در این هنگام فاطمه با او روبرو شد و گفت: ای فرزند خطاب آمده ای خانه ما را بسوزانی! عمر گفت: بلی، مگر اینکه شما نیز آن کنید که امّت کردند (بیعت با ابوبکر).

 

علت وفات حضرت فاطمه زهرا از دیدگاه ابن قتیبه

ابومحمد عبدالله بن مسلم بن قتیبه دینوری (معروف به ابن قتیبه)، در کتاب خود به نام «الامامه و السیاسه» تحت عنوان «کیفَ کانَت بیعه علی أبی طالب کرَّمَ الله وجهه» (علی کرم الله وجهه چگونه بیعت کرد) با ذکر سند از عبدالله بن عبدالرحمن انصاری روایت کرده که گفت: همانا روزی ابوبکر از عده ای که از بیعت با او سرپیچی کرده و نزد علی (ع) جمع شده بودند، سراغ گرفت. پس عمر را به دنبال آنها (که در خانه علی جمع شده بودند) فرستاد، پس آنها از خارج شدن از خانه خودداری نمودند، در این هنگام عمر دستور داد که «هیزم حاضر کنید» و خطاب به اهل خانه گفت: قسم به آن کس که جان عمر در دست اوست باید خارج شوید و الا خانه را با اهلش به آتش می کشم! شخصی به عمر گفت: ای اباحفض، آیا می دانی در این خانه فاطمه است؟! گفت: اگر چه فاطمه در خانه باشد! باز در همان کتاب جلد ۱ صفحه ۱۳ با ذکر سند آمده است: …پس از چندی که گذشت عمر به ابوبکر گفت بیا تا نزد فاطمه (س) برویم، چرا که ما او را به غضب درآورده ایم.

علت شهادت حضرت زهرا چه بود | حضرت فاطمه زهرا چگونه به شهادت رسید

علت شهادت حضرت زهرا سلام الله علیها

 

پس به اتفاق یکدیگر نزد فاطمه (س) رفته و از او اجازه ورود گرفتند، لکن فاطمه (س) به آنها اجازه ورود نداد، ناچار نزد علی (ع) آمده و با او سخن گفتند، تا آن که آنها را بر فاطمه (س) وارد کرد.

پس همین که آن دو نزد فاطمه (س) نشستند، فاطمه (س) صورت خود را به دیوار برگرداند. در این هنگام آن دو به فاطمه (س) سلام کردند، لکن او جواب سلام آنها را نداد، لذا ابوبکر شروع به سخن کرده و گفت: ای حبیبه رسول خدا آیا ما در مورد ارث پیامبر و همچنین در مورد شوهرت تو را به غضب در آوردیم؟ فاطمه (س) گفت: چه می شود تو را، که اهل و خانواده ات از تو ارث ببرند، لکن ما از محمد (ص) ارث نبریم! سپس فرمود: آیا اگر حدیثی از پیامبر را به یاد شما بیاورم قبول می کنید و به آن اعتقاد پیدا می کنید؟ عمر و ابوبکر گفتند: آری. پس فاطمه گفت: شما را به خدا قسم آیا از پیامبر نشنیدید که می گفت: «رضایت فاطمه، رضایت من و غضب فاطمه، غضب من است. پس هر کس فاطمه دختر مرا دوست داشته باشد، همانا مرا دوست داشته و هر کس فاطمه را راضی کند مرا راضی کرده است و هر کس فاطمه را به غضب آورد، همانا مرا به غضب آورده است». عمر و ابوبکر گفتند: آری از پیامبر ‌(ص)‌ شنیدیم.

 

فاطمه (س) گفت: پس همانا من، خداوند و ملائکه را شاهد می گیرم که شما دو نفر مرا به سخط و غضب در آوردید و مرا راضی نکردید و هرگاه پیامبر را ملاقات کنم از شما دو نفر به او شکایت خواهم کرد.

در این هنگام، ابوبکر شروع به گریه کرد در حالی که فاطمه‌‌ (س) می گفت: به خدا قسم تو را در هر نمازی که بخوانم نفرین خواهم کرد.

علت شهادت حضرت زهرا چه بود | حضرت فاطمه زهرا چگونه به شهادت رسید

حضرت فاطمه زهرا چگونه به شهادت رسید

چگونگی شهادت حضرت فاطمه زهرا در بین علمای اهل سنت به وضوح بیان نشده است. اما علمای شیعه چگونگی شهادت حضرت زهرا سلام الله علیها را به ماجرای ثقیفه ربط می دهند. از سؤالات اساسی در ماجرای آتش زدن خانه حضرت علی (ع) و اهانت به آن بزرگوار درباره چگونگی شهادت حضرت فاطمه و همچنین این است که: آیا (چنان که شیعیان می‏گویند) به ساحت حضرت فاطمه زهرا (س) نیز جسارت کردند؟ و بر آن حضرت صدماتی وارد شد که منجر به شهادت او و فرزندش گردید یا خیر؟

 

چگونگی شهادت حضرت زهرا از دیدگاه دانشمندان شیعه و روایات

هنگامی که خواستند علی (ع) را به مسجد ببرند با مقاومت فاطمه (س) روبرو شدند و فاطمه (س) برای جلوگیری از بردن همسر گرامی‏ اش صدمه‏ های روحی و جسمی فراوانی دید که بیان همه آنها از توان زبان و قلم خارج است؛ فقط به گوشه‏ ای از آن در یک نقل تاریخی اشاره می‏ کنیم؛ وگرنه در این موضوع، نقل های تاریخی فراوان است.

 

چگونگی شهادت حضرت فاطمه الزهرا به نقل از خلیفه دوم

خلاصه ماجرا همان است که در نامه خود عمر به معاویه آمده است. در بخشی از آن چنین می‏نویسد:

«…وقتی درب خانه را آتش زدم (آن گاه داخل خانه شدم) ولی فاطمه درب خانه را حجاب خود قرار داد و مانع از دخول من و اصحابم شد. با تازیانه آن چنان بر بازوی او زدم که مانند دملج (بازوبند) اثر آن بر بازوی او ماند؛ آن گاه صدای ناله او بلند شد؛ چنان که نزدیک بود به حال او رقت کنم و دلم نرم شود؛ ولی به یاد کشته‏های بدر و اُحد که به دست علی کشته شده بودند… افتادم، آتش غضبم افروخته‏تر شد و چنان لگدی بر درب زدم که از صدمه آن جنین او (به نام محسن) سقط شد. «فَعِنْدَ ذلک صَرَخَتْ فاطِمَةُ صَرْخةً… فَقالَتْ یا اَبَتاهُ یا رَسُولَ الله‏ِ هکَذا کانَ یُفْعَلَ بِحَبیبَتِکَ وَ اِبْنَتِکَ…»؛ «در این هنگام، فاطمه چنان ناله زد، پس فریاد زد: ای پدر بزرگوار! ای رسول خدا! این چنین با عزیز دلت و دخترت رفتار کردند.» سپس فریاد کشید: فضه به فریادم برس که فرزندم را کشتند. سپس به دیوار تکیه داد و من او را به کنار زده، داخل خانه شدم. فاطمه در آن حال می‏خواست مانع (بردن علی) شود، من از روی روسری چنان سیلی به صورت او زدم که گوشواره از گوشش به زمین افتاد…»

آن چه بیان شد تنها گوشه‏ هایی از ستم هایی است که بر آن بانوی دو جهان رفته است.

علت شهادت حضرت زهرا چه بود | حضرت فاطمه زهرا چگونه به شهادت رسید

علت شهادت حضرت زهرا به نقل از امام صادق (ع)

امام صادق (ع) درباره علت و چگونگی شهادت حضرت فاطمه زهرا س فرمود: در اثر ضرباتی که قنفذ بر پیکر نازنین زهرا (س) وارد ساخت سقط جنین کرد و بدان علت پیوسته رنجور و ضعیف می گشت تا اینکه بستری شد و امیر المؤمنین و اسماء بنت عمیس از آن حضرت پرستاری می نمودند.

البته علت رنجوری و ناتوانی روز افزون زهرا (س) تنها بیماری نبوده، بلکه علاوه بر آن ناراحتی های روحی و غم و غصه های قلبی آن حضرت بود که در اثر بروز مشکلات برای جهان اسلام پیش آمده بود و رفته رفته اسلام حقیقی از مسیر اصلی خود منحرف می گشت و شالوده های اختلافات و درگیری ها میان امت اسلامی پی ریزی می شد و وحدت و اتحاد میان مسلمانان رخت بر می بست. امثال این افکار ناراحت کننده بوده که زهرای عزیز را رنج می داد و روز به روز رنجورتر و ضعیف تر می شد تا منتهی به شهادت ایشان گشت.

علت شهادت حضرت زهرا چه بود | حضرت فاطمه زهرا چگونه به شهادت رسید

روایات معتبر شیعه از علت شهادت حضرت فاطمه (س)

درباره تاریخ شهادت حضرت زهرا ‌‌(س) روایات مختلف است اما در میان علمای شیعه، دو تاریخ مشهور و مقبول است: یكی 75 روز بعد از رحلت پیامبر ‌(ص) و دیگری 95 روز بعد از رحلت پیامبر. بر همین اساس دهه فاطمیه اول و دهه فاطمیه دوم به وجود آمده است که فاصله میان این دو روایت می باشد.

با توجه به رحلت پیامبر اسلام ‌(ص) در بیست و هشتم صفر، بنا به روایت ۷۵ روز، در مورخه سیزدهم تا پانزدهم جمادی الاول سال یازدهم هجرت، شهادت حضرت زهرا ‌‌(س) است و این ایام را فاطمیه اول می‌ خوانند اما بنا به روایت ۹۵ روز، شهادت حضرت‌‌ زهرا (س) در سوم تا پنجم جمادی الثانی سال یازدهم هجرت است و این ایام را فاطمیه دوم می‌ خوانند.

 

بنابراین به دهه دوم جمادی الاول، از دهم تا بیستم جمادی الاول که بنابر قول ۷۵روز، شهادت آن بانوی بزرگوار در آن واقع شده است دهه فاطمیه اول و به دهه اول جمادی الثانی از اول تا دهم جمادی الثانی، که طبق قول ۹۵روز، شهادت حضرت زهرا‌‌ (س) در آن واقع شده است، دهه فاطمیه دوم گفته می شود.

علت و چگونگی شهادت حضرت فاطمه زهرا سلام الله علیها در بسیاری از کتاب ها بیان شده است و درباره علت شهادت حضرت زهرا س می توانید مطلب بالا را با دقت بخوانید. درباره چگونگی به شهادت رسیدن حضرت زهرا بسیاری از روایات نوشته شده است.

مهرپرواز

آسمان آبی

جدیدترین مطالب